در هفته‌­ای که گذشت بالاخره علاقه به ته‌­دیگ راهی دیدار با دندانپزشکمان کرد. در آخر کار گفتگویی کردیم و وقتی از اشتغالات ما با خبر شد ناگهان گفت: «حرف عله سه بود ای طلبه، واو و یاء و الف منقلبه»، بعد هم: «معارف شش بود مضمر اضافه ..» و باقی قضایا. به یکباره اندیشیدم که اولین چیزی که درباره زبان عربی به ذهن­‌ها می­‌رسد آموزش قواعد و صرف و نحو عربی است. البته این روزها با تلاش کلاس‌­های عربی شرایط کمی تغییر کرده و ممکن است با صحبت درباره آموزش عربی موضوع مکالمه عربی هم مطرح شود ولی مطمئنم املای عربی آخرین چیزی است که در آموزش عربی به فکر کسی می­رسد، که خیلی هم عجیب نیست.

بسیاری از ما معتقدیم که املای عربی نیاز به آموزش ندارد یا اگر هم دارد برای ما فارسی زبانان که زبانمان رسم الخطی شبیه یه زبان عربی دارد ضروری نیست و به همین خاطر هم جایی برای املا و کتابت در برنامه‌­های آموزش عربی و کلاس‌­های عربی در نظر گرفته نمی­‌شود. طرفه این که این نوع نگاه به املای عربی در مورد مکالمه عربی هم وجود دارد. بعضی­‌ها فکر می‌کنند چون کلمات عربی بسیاری در زبان فارسی وجود دارد پس ما نیاز به آموزش مکالمه عربی نداریم و ضرورتی در رفتن به کلاس­‌های عربی وجود ندارد و با همین ذخیره لغوی غنی! می‌­توانیم با عرب‌زبان‌­ها گفتگو کنیم و به قول معروف گلیم خود را از آب بیرون بکشیم. اعتماد به نفسی که همیشه هم مفید نیست! خلاصه که املای عربی بسیار بیش از صرف و نحو و مکالمه عربی و حتی استماع مورد بی مهری ما قرار گرفته است. اصلا گویی مهارتی به نام املا و کتابت در عربی وجود ندارد.

اگر از من بپرسید که مهم‌ترین مانع در یادگیری زبان عربی و پیشرفت در این زبان چیست بدون هیچ تردیدی به شما خواهم گفت: «دیدگاه­‌ها»، و از جمله، همین موضوع املای عربی. تغییر نگاه ما به بخش‌های مهم و اساسی آموزش عربی مثل مکالمه، استماع، قواعد و املا، موفقیت ما را در یادگیری عربی تضمین می­‌کند.

برای کمکی کوچک در حل این مشکل سال­هاست که املای عربی را در برنامه کلاس­‌های عربی خود گنجانده‌­ام. نوع نوشتن شما و رعایت اصول املای عربی در نوشته‌­هایتان بیشتر از آن چه فکرش را بکنید و حتی بیشتر از میزان مهارت شما در مکالمه عربی، توانایی و تسلط شما را در زبان عربی به نمایش می­‌گذارد و شخصیت زبانی شما را در زبان عربی به راحتی در معرض قضاوت دیگران قرار می‌دهد. از شما چه پنهان من هم در مکاتبه‌­ها و گفتگوها و مکالمه عربی در شبکه­‌های اجتماعی و یا در کلاس‌­های عربی به نوع نوشتن و املای مخاطب خود توجه می­‌کنم و از این راه برآورد نسبتا دقیقی از سطح زبانی او و وقتی را که در آموزش عربی صرف کرده است به دست می‌­آورم.



املای عربی نه تنها در نوشتن بلکه در خواندن متون عربی نیز بسیار موثر است و بسیار به ما کمک می‌­کند. املای صحیح در بسیاری موارد ما را از اعراب گذاری‌­های بی مورد بی نیاز می­کند و مانع پیش آمدن اشتباه در خواندن و فهم یک متن می­‌شود. علامات ترقیم نیز به عنوان بخشی از کتابت و املا نقش بسیار مهمی در خواندن و فهم متون دارد. جالب این که با آموختن املای عربی به تدریج چشم شما به درست خواندن عادت می­‌کند و اگر با متنی مواجه شوید که در آن رعایت کامل قواعد املایی نشده باشد در فهم آن حتی دچار مشکل خواهید شد. وقتی در املا ماهر شدید دیگر علاقه‌­ای به خواندن متونی که املای صحیح ندارند نخواهید داشت.

نکته­‌ای که به عنوان یک فراگیرنده زبان عربی باید در نظر داشته باشیم این است که املا نیز همچون هر دانش و مهارت دیگری نیاز به آموزش دارد و بدون برنامه‌­ی درست به نتیجه نخواهد رسید. معمولا در اولین جلسه دوره مقدماتی یعنی در اولین روزی که در کلاس‌­های عربی با دوستانم مواجه می‌شم سه نکته کوتاه از نکات املایی را مطرح می­‌کنم مثلا یکی از آن­ها این است که این حرف «ی» الف است و در عربی به آن الف مقصوره می­‌گویند اما این یکی «ي» یاء است بنابراین برای تمایز آن با الف حتما باید زیر آن دو نقطه گذاشته شود. رعایت همین نکته کوچک و ساده ما را به هدفمان نزدیک­تر می­کند. حالا دیگر لفظ «على» برای ما متفاوت با «علي» است. از دیگر بحث‌های مهم در موضوع املای عربی موضوع چگونگی نوشتن همزه­‌هاست که البته رسیدن به مهارت کافی در آن ممکن است مدتی طول بکشد. 

کوتاه سخن این که وقتی در آموزش عربی از مهارت‌­های چهارگانه­‌ی؛ گفتگو، خواندن، شنیدن و نوشتن صحبت می‌کنیم به هیچ وجه نمی­‌توانیم نقش املا را در نوشتن و خواندن نادیده بگیریم. املا جزء جدا ناشدنی از نوشتن و خواندن است. موضوع املای عربی را باید خیلی بیشتر از آنچه که الان هست جدی بگیریم و به آن توجه کنیم و زمانی را برای آموختن آن صرف کنیم. دست کم گرفتن هر یک از مهارت­‌های زبانی مانع رسیدن به سطح مناسب و قابل قبولی در زبان عربی است.

در صفحه «تماس با ما» همیشه آماده و مشتاق پاسخگویی به سوالات شما هستم. با من تماس بگیرید